Tá dosaen ceist ar an gclár inniu ag baint le cúrsaí Gaeilge, is dóigh liom, sa chóras oideachais trí chéile. An bhfuil an tAire sásta a ghlacadh le dosaen ceisteanna breise dá réir? Seo an chéad cheist atá agam: an bhfuil an tAire sásta go bhfuil caighdeán sásúil á bhaint amach ag ábhair mhúinteoirí sna coláistí ullmhúcháin agus sna coláistí ollscoile, nó an bhfuil sé ar eolas aige, as líon na gcéimithe a tháinig amach as Coláiste na hOllscoile i gCorcaigh i mbliana bhí níos lú ná ocht faoin gcéad de na céimithe sin go raibh Gaeilge mar phríomh-ábhar acu? Bhí breis is 280 céimí a tháinig amach le teastas acu, agus ón líon sin ní raibh ach níos lú ná ocht faoin gcéad go raibh Gaeilge mar ábhar speisialta acu. An bhfuil aon pholasaí faoi leith ag an Aire anois chun an scéal sin d'athrú nó chun aon leigheas a chur ar an scéal sin? Sin an chéad cheist.

B'fhéidir go bhfuil an dá cheist déag sa cheist sin, a Cheann Comhairle. Ar dtús, glacaim leis an méid atá á rá ag an Teachta faoin méid daoine atá ag déanamh Gaeilge mar phríomh-ábhar anois. Tá sé soiléir go bhfuil i bhfad níos lú daltaí ag tógáil Gaeilge mar phríomh-ábhar, ar ndóigh, mar ábhar ar bith, ná mar a bhí cúpla bliain ó shin, agus sin rud a bhfuil imní ar gach duine faoi. Mar gheall ar an gcaighdeán, caithfidh mé a rá go bhfuilimid sásta leis an gcaighdeán atá ag na daltaí atá ag teacht amach as na hollscoileanna. Ar ndóigh, tá sé soiléir go bhfuil an-obair á déanamh sna ranna Gaeilge sna coláistí ollscoile i gcaoi is go bhfuil an caighdeán chomh maith agus atá sé.

An cheist eile a luaigh an Teachta faoin gcaighdeán sa teanga féin; is é an fáth go bhfuil an polasaí seo curtha suas ag Comhdháil Náisiúnta na Gaeilge agus an fáth go bhfuil glactha leis ag an Aire, agus, ar ndóigh, tá sé mar aon le polasaí na Roinne faoi láthair, ná go bhfuilimid ag iarraidh an caighdeán a chur chun cinn agus an teanga Ghaeilge agus an teanga labhartha go háirithe, a spreagadh i bhfad níos mó ná mar atá sí ag an am seo. Mar gheall ar an gceist faoin gcaighdeán sna coláistí oideachais, arís caithfimid a rá go bhfuil an caighdeán go maith, ach aontaím leis an Teachta go mba chóir dó a bheith níos fearr. Sin é an fáth go bhfuil an-obair á déanamh sa Roinn agus ar na húdaráis eile ag an am seo, chun dul chun cinn níos fearr a dhéanamh.

Ní hé polasaí Chomhdháil Náisiúnta na Gaeilge atá á phlé againn inniú ach polasaí an Rialtais agus polasaí na Roinne Oideachais ach go háirithe. Ach an cheist seo: deir an tAire liom go bhfuil a fhios aige go bhfuil an scéal mar atá sé ráite agam, agus más mar sin atá an scéal, an féidir leis a insint dom anois díreach cad é an polasaí dearfa atá ag an Roinn Oideachais nó ag an Aire Oideachais chun leigheas a chur ar an scéal faoi mar atá sé faoi láthair? Creidim go bhfuil a fhios ag an Aire nach féidir an siollabas nua, mar shampla, a chur i bhfeidhm sna meánscoileanna. Mura mbíonn Gaeilge agus mura mbíonn caighdeán áirithe ag na múinteoirí ní bheidh sé ag na mic léinn. Tá mé ag iarraidh ar an Aire anois, cad é an polasaí atá ag an Rialtas faoi láthair chun an Ghaeilge agus caighdeán na Gaeilge d'ardú sna coláistí ullmhúcháin agus sna coláistí ollscoile, agus go háirithe sa chúrsa Higher Diploma in Education. Sin é an rud atá i gceist agam, ach go háirithe.

Bhí mé cúig nóiméad ag léamh amach an polasaí atá ag an Roinn. Sin an freagra is faide a thug mé amach sa Teach seo ó tháinig mé isteach go dtí an Dáil. Mar a dúirt mé sa bhfreagra sin, go ginearálta tá na moltaí atá ag teacht ó Chomhdháil Náisiúnta na Gaeilge mar aon le polasaí na Roinne ag an am seo, agus táimid ag obair i gcoitinne le haghaidh na polasuithe sin a chur i bhfeidhm.